Là một trong những nông dân đầu tiên ở xã Ia Dreng, huyện Chư Pưh mạnh dạn chuyển đổi gần như toàn bộ diện tích tiêu của gia đình bị chết do dịch bệnh sang trồng cây ăn quả, với hai loại chủ yếu là bơ và sầu riêng. Đến nay anh Nguyễn Duy Điện ở thôn Tung Blai nhận thấy rằng đó là quyết định kịp thời giúp kinh tế gia đình anh ổn định và giảm thiểu đến mức thấp nhất thiệt hại từ cây hồ tiêu. Lựa chọn những giống cây ăn trái cho năng suất, chất lượng cao như: Bơ Booth, mít Thái Lan siêu sớm, sầu riêng Dona Thái Lan… trồng xen trong cà phê; sau hơn 05 năm chuyển đổi, những diện tích trồng sớm đã cho thu hoạch.

Anh Điện nói: “ Đến bây giờ thì vườn cây nó cũng chưa được ổn định nhưng cũng xem như là cơ bản. Thì theo như tôi, nếu như chuyển đổi cơ cấu cây trồng mà biết xử lý, biết chăm sóc thì hiệu quả cũng cao. Cây bơ thì tôi theo lâu rồi, từ cái ngày giá còn 500 đồng, rồi 1.500 đến 2.000 đồng/kg thì hồi đó tôi đã có bơ bán rồi. Hướng đi mở nhiều”.

Thống kê trên địa bà xã Ia Dreng, đến thời điểm này có 11,3 ha cây ăn trái. Trong đó sầu riêng là 2,3 ha; bơ là 4,9 ha; chuối là 1,5 ha; và một số loại cây khác như xoài, mít, chanh dây. Theo bà con cho biết, nhìn chung các loại cây ăn trái thích hợp với khí hậu, thổ nhưỡng tại địa phương. Tuy nhiên, hiện nay trên địa bàn vẫn chưa có vùng chuyên canh cây ăn trái và chủ yếu những diện tích cây ăn trái này được trồng thay thế trên những diện tích hồ tiêu bị chết hoặc trồng xen trong các vườn cà phê và một số loại cây trồng khác ở hộ gia đình. Bên cạnh đó, việc ứng dụng các quy trình kỹ thuật thâm canh đối với trồng cây ăn trái cũng chưa có hỗ trợ từ ngành chuyên môn nên chủ yếu nông dân tự học hỏi kinh nghiệm và đang còn lo ngại về đầu ra của sản phẩm.

Anh Nguyễn Duy Thiềm – Xã Ia Dreng, huyện Chư Pưh, Gia Lai  cho biết: “Gia đình vợ chồng mạnh dạn, thì làm nhiều ăn nhiều. Mình cứ tính làm theo ý của mình thôi chứ bây giờ theo thị trường khả năng cũng đang khó. Đầu ra như năm nay thì cũng theo thời tiết, rồi thị hiếu của người tiêu dùng thì bây giờ nó cũng khó quá”.

Ngoài xã Ia Dreng, hiện cây ăn trái trên địa bàn huyện Chư Pưh đến nay cũng đã được phát triển ở hầu hết các xã trên địa bàn như: Ia Hla, Ia Rong, Ia Hrú, Chư Don… với tổng diện tích hơn 470 ha; và địa phương cũng có đề xuất quy hoạch phát triển vùng nguyên liệu cây ăn trái trên địa bàn đến năm 2020 đạt diện tích 617 ha. Trước tình hình tiêu chết hàng loạt vì dịch bệnh và giá tiêu xuống thấp kỷ lục như hiện nay, việc chuyển đổi sang phát triển cây ăn trái của nông dân Chư Pưh được xem là hướng đi mới khá thích hợp. Tuy nhiên vẫn cần có những định hướng một cách khách quan và thực tế từ ngành chuyên môn lẫn chính quyền địa phương để có thể đảm bảo phát triển cây ăn trái một cách bền vững và lâu dài./.

Mỹ Tiến, Xuân Huy